Сорилт
Чингис хаан 1227 онд таалал төгсөхдөө тухайн үе хүртэл бүтээгдсэн хамгийн том хуурай газрын эзэнт гүрэн, тус бүр өөрийн цэрэг, дэмжигчидтэй хэд хэдэн чадварлаг хөвгүүдийг үлдээжээ. Монголчуудаас өмнөх тал нутгийн эзэнт гүрнүүд яг ийм мөчид ах дүүс өв залгамжлалын төлөө тэмцэлдэж, задран бутардаг байсан.
Арга зам
- Чингис хаан нас барахаасаа өмнө ахмад насаар бус зан чанар, улс төрийн ур чадварыг нь үнэлж гутгаар хүү Өгөдэйг залгамжлагчаараа нэрлэсэн
- Отгон хүү Тулуй гэр бүлийнхэн цугларч, залгамжлалд бэлтгэх хоёр жилийн хугацаанд төр хамаарсан
- 1229 оны их хуралдай хан хөвгүүдийн зөвшилцлөөр Өгөдэйг Их хаанаар баталсан
- Хаан ширээнд суусан Өгөдэй эзэнт гүрний олзыг ургийн салаа бүрт хуваарилж, Хархорумд байнгын нийслэл байгуулж, өртөөний сүлжээг өргөжүүлсэн
Үр дүн
Эзэнт гүрэн задарсангүй. Өгөдэйн үед хойд Хятад дахь Алтан улсыг байлдан дагуулж дуусгаж (1234), 1236–1242 оны баруун зүгийн их аяныг эхлүүлж, анхны байнгын засаг захиргааны төвтэй болов.
1227–1229 оны эрх шилжилт Монголын эмх цэгцтэй залгамжлалын жишиг болсон бөгөөд хожим өрнөсөн маргаантай сонгуулиудаас эрс ялгардаг.
Удирдагчдад өгөх сургамж
Үндэслэгчийн явах мөч бол аливаа байгууллагын хувьд хамгийн аюултай мөч. Тодорхой залгамжлагч, бүх талын итгэлийг хүлээсэн түр удирдагч, гол оролцогчдын албан ёсны баталгаа эмзэг мөчийг хүчирхэг эхлэл болгосон. Залгамжлалыг шаардлагатай болохоос нь өмнө төлөвлөсөн үед хамгийн сайн үр дүнд хүрдэг.